راهنمای جامع نام‌گذاری روترهای میکروتیک (اصول، روش‌ها و بهترین کاربردها)

آخرین بروزرسانی: 13 خرداد 1405

اگر هنگام خرید یا بررسی محصولات MikroTik با مدل‌هایی مثل RB3011UiAS-RM، RB2011UiAS-2HnD-IN، hEX S، hAP ax، CCR، CRS یا cAP روبه‌رو شده‌اید و معنی حروف و اعداد آن‌ها برایتان واضح نیست، تنها نیستید. نام‌گذاری محصولات میکروتیک در نگاه اول پیچیده به نظر می‌رسد، اما پشت این نام‌ها منطق مشخصی وجود دارد.

شناخت ساختار نام‌گذاری میکروتیک کمک می‌کند سریع‌تر بفهمید یک دستگاه برای چه کاری ساخته شده است: روتر است یا سوئیچ؟ وایرلس داخلی دارد یا نه؟ رک‌مونت است یا رومیزی؟ پورت گیگابیتی دارد یا SFP؟ برای خانه و دفتر کوچک مناسب است یا برای شبکه‌های سازمانی و ISP؟ این موضوع مخصوصاً زمان خرید MikroTik، مقایسه مدل‌ها و طراحی شبکه اهمیت زیادی دارد.

در این مقاله هم معنی کدهای مدل‌های MikroTik و RouterBOARD را بررسی می‌کنیم، هم روش اصولی نام‌گذاری روترها و تجهیزات میکروتیک داخل شبکه را توضیح می‌دهیم. اگر قصد بررسی یا خرید مدل‌های مختلف را دارید، صفحه
خرید محصولات MikroTik
در فرابرد می‌تواند نقطه شروع خوبی برای انتخاب مدل مناسب باشد.

چرا دانستن نام‌گذاری MikroTik مهم است؟

میکروتیک تنوع محصول بالایی دارد؛ از روترهای کوچک خانگی و اداری گرفته تا سوئیچ‌های مدیریتی، روترهای قدرتمند CCR، اکسس‌پوینت‌های سقفی، تجهیزات وایرلس Outdoor و دستگاه‌های رک‌مونت. اگر فقط به قیمت یا ظاهر دستگاه نگاه کنید، احتمال انتخاب اشتباه زیاد است.

نام مدل به شما کمک می‌کند قبل از ورود به مشخصات کامل، یک برداشت اولیه از دستگاه داشته باشید. مثلاً بفهمید مدل مورد نظر رک‌مونت است یا Indoor، پورت SFP دارد یا نه، برای وایرلس ساخته شده یا برای Routing و Switching، و آیا برای شبکه کوچک مناسب است یا شبکه سازمانی.

• انتخاب سریع‌تر بین روتر، سوئیچ، اکسس‌پوینت و تجهیزات وایرلس
• تشخیص امکاناتی مثل USB، SFP، Gigabit Ethernet، رک‌مونت یا Outdoor بودن
• کاهش ریسک خرید مدل اشتباه برای پروژه شبکه
• مستندسازی بهتر تجهیزات داخل شبکه
• عیب‌یابی و مدیریت ساده‌تر در شبکه‌های چند شعبه‌ای
• کمک به انتخاب بهتر بین مدل‌های MikroTik و برندهای جایگزین

تفاوت نام مدل MikroTik با نام داخلی دستگاه در شبکه

قبل از ادامه، باید یک تفاوت مهم را روشن کنیم. وقتی درباره نام‌گذاری میکروتیک حرف می‌زنیم، دو موضوع جدا وجود دارد:

نوع نام‌گذاری	توضیح	مثال
نام مدل محصول	نامی که خود MikroTik برای محصول تعیین کرده و اطلاعات فنی دستگاه را نشان می‌دهد.	RB3011UiAS-RM، hEX S، CRS326-24G-2S+RM
نام داخلی دستگاه	نامی که مدیر شبکه داخل RouterOS برای مدیریت بهتر دستگاه تنظیم می‌کند.	RTR-HQ-IGW-01، SW-DC-CORE-01

در این مقاله اول معنی مدل‌های MikroTik را بررسی می‌کنیم، بعد سراغ نام‌گذاری داخلی تجهیزات در شبکه می‌رویم.

الگوی کلی نام‌گذاری RouterBOARD در MikroTik

در محصولات قدیمی‌تر و بسیاری از مدل‌های RouterBOARD، MikroTik از یک الگوی ترکیبی استفاده می‌کند. این الگو معمولاً شامل نام بورد، ویژگی‌های بورد، وایرلس داخلی، ویژگی‌های کارت وایرلس، نوع کانکتور و نوع بدنه است.

این فرمول برای همه محصولات جدید MikroTik دقیقاً به یک شکل دیده نمی‌شود، اما برای درک مدل‌های RouterBOARD مثل RB2011، RB3011 و بسیاری از تجهیزات وایرلس قدیمی‌تر و نیمه‌حرفه‌ای بسیار کمک‌کننده است.

معنی RB در مدل‌های MikroTik چیست؟

RB مخفف RouterBOARD است. RouterBOARD نام خانواده سخت‌افزارهای میکروتیک است که RouterOS روی آن‌ها اجرا می‌شود. مدل‌هایی مثل RB2011، RB3011 و RB4011 از همین خانواده هستند.

در بسیاری از مدل‌ها، بعد از RB یک عدد یا ترکیبی از عدد و حروف می‌آید. این عدد می‌تواند به سری محصول، تعداد پورت‌ها، نسل سخت‌افزاری یا خانواده طراحی اشاره کند. اما در مدل‌های جدیدتر، MikroTik بیشتر از نام‌های تجاری مثل hAP، hEX، cAP، CRS و CCR هم استفاده می‌کند.

معنی عددهای سه‌رقمی و چندرقمی در RouterBOARD

در بسیاری از مدل‌های RouterBOARD، اعداد می‌توانند اطلاعاتی درباره سری دستگاه و تعداد رابط‌های فیزیکی یا وایرلس بدهند. در الگوی کلاسیک MikroTik، اگر نام بورد سه‌رقمی باشد، معمولاً:

• رقم اول به سری یا خانواده بورد اشاره می‌کند.
• رقم دوم می‌تواند تعداد اینترفیس‌های سیمی مثل Ethernet، SFP یا SFP+ را نشان دهد.
• رقم سوم می‌تواند به تعداد اینترفیس‌های وایرلس یا اسلات‌های مرتبط با وایرلس اشاره کند.

اما در مدل‌هایی مثل RB2011، RB3011، RB4011 یا RB5009، ساختار نام بیشتر به خانواده محصول و نسل سخت‌افزاری مربوط است و نباید همه چیز را فقط با قانون سه‌رقمی تحلیل کرد. همین‌جاست که اشتباه زیاد پیش می‌آید: نام مدل سرنخ می‌دهد، ولی جای دیتاشیت رسمی را نمی‌گیرد.

معنی hAP، hEX، cAP، wAP و سایر نام‌های معروف MikroTik

میکروتیک در بسیاری از محصولات جدید و محبوب خود از نام‌های قابل فهم‌تر استفاده می‌کند. این نام‌ها معمولاً نوع کاربرد دستگاه را نشان می‌دهند.

نام خانواده	معنی و کاربرد رایج	مناسب برای
hAP	Home Access Point؛ روتر وایرلس خانگی/اداری	خانه، دفتر کوچک، وای‌فای و Routing سبک تا متوسط
hEX	روتر کابلی کوچک و اقتصادی، معمولاً بدون وایرلس	دفتر کوچک، RouterOS، VPN سبک، NAT و Firewall
cAP	Ceiling Access Point؛ اکسس‌پوینت سقفی	دفتر، هتل، آموزشگاه، محیط داخلی با نصب سقفی
wAP	Wireless Access Point؛ اکسس‌پوینت کوچک برای محیط داخلی یا بیرونی بسته به مدل	پوشش وایرلس، پروژه‌های سبک، نصب دیواری یا Outdoor در بعضی مدل‌ها
SXT / LHG / mANTBox	تجهیزات وایرلس Outdoor و لینک نقطه‌به‌نقطه یا نقطه‌به‌چندنقطه	لینک وایرلس، ISP، ارتباط بین ساختمان‌ها و Outdoor

معنی CCR، CRS و CSS در میکروتیک

در مدل‌های حرفه‌ای‌تر، سه خانواده مهم زیاد دیده می‌شود: CCR، CRS و CSS. این‌ها برای کاربرانی مهم‌اند که بین Router و Switch در MikroTik انتخاب می‌کنند.

خانواده	معنی	نکته خرید
CCR	Cloud Core Router	برای Routing سنگین‌تر، شبکه‌های سازمانی، ISP و سناریوهای حرفه‌ای‌تر
CRS	Cloud Router Switch	سوئیچ مدیریتی با قابلیت‌های RouterOS؛ برای Switching خوب است اما نباید با Router قوی اشتباه شود
CSS	Cloud Smart Switch	سوئیچ با سیستم‌عامل SwOS، مناسب مدیریت ساده‌تر سوئیچینگ

معنی حروف U، P، i، A، H، G، L، S و R در مدل‌های MikroTik

در بسیاری از مدل‌های RouterBOARD، بعد از عدد مدل، چند حرف دیده می‌شود. این حروف می‌توانند امکانات سخت‌افزاری دستگاه را نشان دهند. رایج‌ترین حروف به این شکل‌اند:

حرف	معنی رایج	مثال کاربردی
U	وجود پورت USB	برای مودم USB، ذخیره‌سازی، لاگ یا کاربردهای خاص
P	Power Injection یا PoE Out با کنترلر	تغذیه دستگاه‌های دیگر از طریق شبکه در بعضی مدل‌ها
i	Power Injection روی یک پورت، معمولاً ساده‌تر از P	در مدل‌هایی مثل RB3011UiAS-RM دیده می‌شود
A	حافظه بیشتر یا لایسنس بالاتر در برخی مدل‌ها	نسخه قوی‌تر نسبت به مدل پایه
H	پردازنده قوی‌تر یا توان بالاتر در بعضی خانواده‌ها	باید با دیتاشیت همان مدل بررسی شود
G	پورت Gigabit Ethernet	برای شبکه‌های گیگابیتی مهم است
L	Lite یا نسخه سبک‌تر	معمولاً اقتصادی‌تر یا با امکانات کمتر
S	پورت SFP	برای اتصال فیبر یا ماژول SFP
R	اسلات MiniPCI یا MiniPCIe در بعضی مدل‌ها	برای توسعه وایرلس یا ماژول‌های خاص

معنی بخش وایرلس در نام محصولات MikroTik

در مدل‌های وایرلس MikroTik، بخشی از نام می‌تواند باند فرکانسی، توان خروجی، استاندارد وایرلس و تعداد Chain را نشان دهد. این قسمت برای انتخاب تجهیزات وایرلس داخلی و بیرونی بسیار مهم است؛ چون تفاوت بین 2.4GHz، 5GHz، استاندارد n، ac یا ax، و تعداد Chain روی سرعت و پوشش اثر مستقیم دارد.

بخش وایرلس	معنی رایج
2	باند 2.4GHz
5	باند 5GHz
52	دو بانده یا ترکیب 5GHz و 2.4GHz در بعضی مدل‌ها
n	پشتیبانی از استاندارد 802.11n
ac	پشتیبانی از 802.11ac
ax	پشتیبانی از Wi-Fi 6 / 802.11ax در مدل‌های جدیدتر
D	دو Chain یا Dual Chain
T	سه Chain یا Triple Chain در بعضی مدل‌ها

معنی RM، IN، OUT، TC و PC در انتهای مدل

بخش انتهایی نام مدل معمولاً درباره نوع بدنه، محل نصب یا فرم‌فاکتور دستگاه اطلاعات می‌دهد. این قسمت برای خرید عملی خیلی مهم است؛ چون اشتباه گرفتن مدل Indoor با Outdoor یا رک‌مونت با رومیزی می‌تواند در پروژه دردسر درست کند.

پسوند	معنی	کاربرد
RM	Rack Mount	نصب داخل رک؛ مناسب اتاق سرور و شبکه‌های سازمانی
IN	Indoor	استفاده داخل ساختمان
OUT	Outdoor	نصب بیرونی و محیط Outdoor، بسته به مدل و استاندارد بدنه
TC	Tower Case	مدل‌های رومیزی یا کیس ایستاده در بعضی خانواده‌ها
PC	Passive Cooling	خنک‌سازی بدون فن در برخی تجهیزات، مخصوصاً مدل‌های خاص

تحلیل چند مدل معروف MikroTik

برای اینکه ساختار نام‌گذاری بهتر جا بیفتد، چند مدل رایج را با هم باز می‌کنیم.

مدل	تحلیل نام	کاربرد پیشنهادی
RB3011UiAS-RM	RouterBOARD سری 3011، دارای USB، قابلیت Power Injection، امکانات پیشرفته‌تر، SFP و بدنه رک‌مونت	دفتر مرکزی، روتر سازمانی سبک تا متوسط، نصب رک
RB2011UiAS-2HnD-IN	RouterBOARD سری 2011، USB، SFP، وایرلس 2.4GHz، توان بالاتر، استاندارد n، دو Chain، Indoor	دفتر کوچک، شبکه داخلی، وایرلس سبک و Routing متوسط
hEX S	روتر کابلی کوچک از خانواده hEX با پورت SFP	دفتر کوچک، روتر اقتصادی، اتصال فیبر سبک، RouterOS
CRS326-24G-2S+RM	Cloud Router Switch، دارای 24 پورت گیگابیت، 2 پورت SFP+، رک‌مونت	سوئیچ مرکزی سبک تا متوسط، VLAN، اتصال فیبر 10G
CCR2004	Cloud Core Router از خانواده CCR، مناسب Routing حرفه‌ای‌تر	سازمان، ISP، روتر مرزی، سناریوهای پرترافیک‌تر

چطور از روی نام مدل، MikroTik مناسب را انتخاب کنیم؟

برای خرید میکروتیک، نام مدل فقط قدم اول است. بعد از فهمیدن معنی مدل، باید نیاز واقعی شبکه را بررسی کنید: تعداد کاربران، سرعت اینترنت، نیاز به VPN، تعداد VLAN، نیاز به SFP یا SFP+، وایرلس داخلی، رک‌مونت بودن، توان پردازشی، نوع سیستم‌عامل و بودجه.

سناریو	خانواده قابل بررسی	نکته انتخاب
خانه و دفتر کوچک	hAP، hEX	اگر وایرلس می‌خواهید hAP؛ اگر فقط روتر کابلی می‌خواهید hEX
شبکه اداری و VLAN	RB، CRS، hEX قوی‌تر	توان CPU و تعداد پورت‌ها را دقیق بررسی کنید
سوئیچ مدیریتی	CRS یا CSS	CRS با RouterOS/SwOS؛ CSS معمولاً فقط SwOS و ساده‌تر
روتر حرفه‌ای و ISP	CCR	برای Routing، Firewall، BGP، VPN و ترافیک سنگین‌تر
وایرلس Outdoor	SXT، LHG، wAP، mANTBox	فرکانس، آنتن، توان، فاصله و شرایط نصب مهم است

برای بررسی مدل‌ها و دریافت مشاوره خرید، صفحه
محصولات MikroTik
را ببینید. اگر در کنار میکروتیک به تجهیزات امنیتی قوی‌تر نیاز دارید، مقایسه با
فایروال Fortinet
یا
فایروال Sophos
هم می‌تواند مسیر انتخاب را روشن‌تر کند.

نام‌گذاری داخلی روترهای MikroTik در شبکه

تا اینجا درباره نام مدل‌های میکروتیک صحبت کردیم. اما بعد از خرید و نصب دستگاه، باید برای خود دستگاه داخل RouterOS هم یک نام استاندارد انتخاب کنید. این نام همان System Identity است و در Winbox، لاگ‌ها، مانیتورینگ، اسکریپت‌ها و مستندات شبکه دیده می‌شود.

نام‌گذاری داخلی باید به شکلی باشد که با دیدن نام دستگاه، نقش، مکان و شماره آن مشخص شود. مخصوصاً در شبکه‌هایی که چند شعبه، چند روتر، چند سوئیچ و چند لینک دارند، نام‌های نامرتب مثل `MikroTik-1` یا `Router` فاجعه مدیریتی هستند.

فرمت پیشنهادی برای نام‌گذاری تجهیزات شبکه

یک فرمت استاندارد و ساده برای نام‌گذاری داخلی تجهیزات شبکه می‌تواند این باشد:

بخش نام	معنی	مثال
DeviceType	نوع دستگاه	RTR، SW، FW، AP
Location	مکان نصب	HQ، DC، BR01، WH
Role	نقش دستگاه در شبکه	IGW، CORE، VPN، EDGE، AP
Number	شماره دستگاه	01، 02، 03

مثال‌های کاربردی برای نام داخلی دستگاه‌ها

نام پیشنهادی	معنی
RTR-HQ-IGW-01	روتر دفتر مرکزی با نقش گیت‌وی اینترنت، دستگاه شماره 01
RTR-BR01-VPN-01	روتر شعبه اول برای اتصال VPN، دستگاه شماره 01
SW-DC-CORE-01	سوئیچ مرکزی دیتاسنتر، دستگاه شماره 01
AP-HQ-F2-03	اکسس‌پوینت طبقه دوم دفتر مرکزی، دستگاه شماره 03
FW-HQ-EDGE-01	فایروال مرزی دفتر مرکزی، دستگاه شماره 01

تغییر نام دستگاه MikroTik در Winbox

برای تغییر نام داخلی دستگاه از طریق Winbox:

1. با Winbox به روتر MikroTik متصل شوید.
2. از منوی سمت چپ وارد بخش System شوید.
3. گزینه Identity را انتخاب کنید.
4. نام استاندارد دستگاه را وارد کنید.
5. تغییرات را ذخیره کنید.

بعد از این کار، نام جدید دستگاه در Winbox، لاگ‌ها، مانیتورینگ و ابزارهای مدیریتی بهتر قابل تشخیص خواهد بود.

تغییر نام MikroTik از طریق CLI

برای تغییر نام دستگاه از طریق Terminal، SSH یا CLI می‌توانید از دستور زیر استفاده کنید:

برای مشاهده نام فعلی دستگاه هم می‌توانید از دستور زیر استفاده کنید:

اشتباهات رایج در انتخاب و نام‌گذاری MikroTik

• خرید CRS برای Routing سنگین فقط به‌خاطر داشتن RouterOS
• انتخاب مدل hAP برای سناریویی که روتر کابلی قوی‌تر نیاز دارد
• نادیده گرفتن تفاوت بین SFP و SFP+
• بی‌توجهی به Indoor یا Outdoor بودن دستگاه
• خرید مدل بدون پورت Gigabit برای شبکه‌ای که سرعت بالاتر نیاز دارد
• استفاده از نام‌های داخلی مبهم مثل Router1 یا MikroTik2
• نداشتن استاندارد ثابت برای نام‌گذاری شعب، روترها، سوئیچ‌ها و APها
• انتخاب مدل فقط بر اساس قیمت، بدون بررسی CPU، RAM، تعداد پورت و توان پردازشی

خرید MikroTik از فرابرد

فرابرد رایانه هوشمند آریانا در زمینه تأمین تجهیزات شبکه، روتر، سوئیچ، فایروال، ذخیره‌سازی و زیرساخت IT فعالیت می‌کند. برای خرید محصولات MikroTik، انتخاب مدل مناسب، بررسی تفاوت RouterBOARD، hAP، hEX، CRS، CCR و تجهیزات وایرلس، می‌توانید از مشاوره تخصصی فرابرد استفاده کنید.

اگر مدل دقیق را نمی‌دانید، کافی است نیاز شبکه را مشخص کنید: تعداد کاربران، سرعت اینترنت، تعداد شعب، نیاز به VPN، نیاز به وایرلس، تعداد پورت، نیاز به رک‌مونت، SFP/SFP+ و بودجه تقریبی. سپس مدل مناسب‌تری پیشنهاد می‌شود.

برای مشاهده محصولات و دریافت مشاوره، صفحه
خرید MikroTik
را بررسی کنید.

سوالات متداول درباره نام‌گذاری محصولات MikroTik

جمع‌بندی

نام‌گذاری محصولات MikroTik اگر درست فهمیده شود، انتخاب روتر، سوئیچ، اکسس‌پوینت و تجهیزات وایرلس را بسیار ساده‌تر می‌کند. حروف و اعدادی مثل RB، hAP، hEX، CRS، CCR، U، A، S، G، RM، IN و OUT هرکدام سرنخ‌هایی درباره نوع دستگاه و امکانات آن می‌دهند.

با این حال، هیچ‌وقت فقط بر اساس اسم مدل خرید نکنید. مدل دستگاه باید با نیاز واقعی شبکه، تعداد کاربران، سرعت اینترنت، VPN، VLAN، Firewall، وایرلس، رک‌مونت بودن و بودجه شما هماهنگ باشد. اگر بین چند مدل MikroTik مردد هستید، بهتر است قبل از خرید از مشاوره تخصصی استفاده کنید تا انتخابتان دقیق‌تر و کم‌ریسک‌تر باشد.